Evinizde veya işyerinizde çıkan yangından sonra can güvenliği sağlandığında, Yangın Sigortası Genel Şartları'na göre yangını öğrendiğiniz tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde sigorta şirketinize bildirim yapmanız, zararın büyümesini önleyecek tedbirleri almanız ve zorunlu haller dışında hasarlı yerde eksper incelemesinden önce değişiklik yapmamanız gerekir. Şirket, hasar tutarına ilişkin belgeler kendisine verildikten sonra bir ay içinde incelemesini bitirip tazminatı bildirir; kesinleşen tazminatı da en geç bir ay içinde öder. Poliçenizin neyi kapsadığını konut sigortası neleri kapsar ve işyeri yangın sigortası sayfalarında, işyeri poliçelerinin genelini işyeri sigortası sayfamızda anlattık; bu yazı yalnız hasar sürecini ele alır.
Yangından sonraki ilk saatler
- 112'yi arayın ve binayı boşaltın. İtfaiye izin vermeden hasarlı bölüme girmeyin.
- Elektrik ve doğalgazı kestirin: Yeniden açmadan önce tesisatı yetkili kişilere kontrol ettirin.
- Belgeleyin: Güvenli olduğu ölçüde hasarı, yanan eşyayı, tavan ve duvarları, makineleri ve stokları fotoğraf ve videoyla kaydedin.
- Kalan malı koruyun: Açılan pencereyi kapatın, yağmura ve hırsızlığa karşı önlem alın, sağlam eşyayı güvenli yere taşıyın. Genel Şartlar bu koruma önlemlerini sigortalının yükümlülüğü sayar ve bunların masrafını, sonuç vermese bile şirkete yükler; eksik sigorta varsa masraf aynı oranda karşılanır.
- Onarımı bekletin: Zorunlu haller dışında hasarlı yerde değişiklik yapmayın, yanan eşyayı atmayın.
Söndürme sırasında kullanılan suyun, yangını durdurmak için yapılan yıkım ve boşaltmanın sigortalı eşyaya verdiği zarar ve bu sırada kaybolan eşya da Genel Şartlar'a göre yangın teminatından karşılanır. İtfaiye suyunun ıslattığı eşyayı bu yüzden ayrı bir liste olarak kaydedin.
Sigorta şirketine bildirim
Beş iş günlük süre içinde şirketin hasar hattından, online ihbar ekranından veya acentenizden bildirim yapın; genel kanalları hasar ihbarı nasıl yapılır rehberinde topladık. Genel Şartlar ayrıca şunları ister:
- Zararın tahmini tutarını gösteren yazılı bir bildirimi makul bir süre içinde vermek,
- Yangının nedenlerini ve zarar miktarını belirlemeye, şirketin rücu hakkını kullanmasına yarayan bilgi ve belgeleri gecikmeden sağlamak,
- Aynı bina veya eşya için başka bir sigorta varsa bunu bildirmek: örneğin binanın ortak alan poliçesi, ev sahibinin bina poliçesi veya kiracının eşya poliçesi.
İtfaiye raporu ve resmî tutanaklar
Yangına müdahale edildiyse olayı ve müdahaleyi gösteren itfaiye raporu, şirketin yangının nedenini değerlendirmesinde temel belgedir. Raporu olaya müdahale eden belediye itfaiye müdürlüğünden istersiniz; başvuru yöntemi belediyeye göre değişir. Yaralanma olduysa, yangının nedeni belirsizse veya kasıt şüphesi varsa olay yerine kolluk da gelir; şirket bu durumda kolluk tutanağını ve soruşturma açıldıysa savcılık kararını isteyebilir. Genel Şartlar'a göre sigortalı yangına kasten neden olur veya zararı kasten artırırsa poliçeden doğan hakları düşer; yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yüzünden artan zarar ise tazminattan indirilir.
Hangi belgeler istenir?
Uygulamada sık istenen belgeler aşağıdadır; kesin listeyi şirketiniz ihbardan sonra bildirir:
- Poliçe numarası, kimlik veya vergi bilgileri, imzalı hasar beyanı ve talep yazısı,
- İtfaiye raporu; varsa kolluk tutanağı ve savcılık evrakı,
- Hasarın fotoğraf ve videoları, hasarlı eşya ve onarım listesi, usta veya firma teklifleri,
- Eşya, makine ve stoklar için fatura veya alım belgeleri,
- Malikseniz tapu, kiracıysanız kira sözleşmesi,
- İşyerlerinde envanter, stok ve muhasebe kayıtları ile vergi levhası,
- Tazminatın ödeneceği banka hesap bilgisi.
Eksper incelemesi ve tazminatın hesabı
Şirket hasarı incelemek için eksper görevlendirir. Genel Şartlar'a göre şirketin veya görevlendirdiği kişilerin hasarlı yere girmesine, malları teslim almasına, muhafaza altına almasına ve kayıtlar üzerinde inceleme yapmasına izin vermeniz gerekir. Hasarlı eşyayı şirketin onayı olmadan ona bırakamazsınız; şirketin malları muhafaza altına alması da bırakmayı kabul ettiği anlamına gelmez.
Tazminat, poliçede başka esas yazılmadıkça yangın anındaki rayiç bedel üzerinden, eskime ve yıpranma payı düşülerek hesaplanır. Poliçe yeni değer esasına göre düzenlendiyse, poliçede yazılı azami eskime oranı veya yaş aşılmamak kaydıyla yeniden yapım veya alım maliyeti esas alınır. Bina veya eşya bedeli gerçek değerin altında yazıldıysa eksik sigorta kuralı nedeniyle ödeme oransal olarak azalır; örnek hesabı konut sigortası hesaplama sayfasında bulabilirsiniz.
Kısmi hasarda sigorta bedeli, yangın tarihinden itibaren ödenen tazminat kadar azalır. Onarımdan sonra eski güvenceye dönmek için bedeli gün esasıyla ek prim ödeyerek yeniden yükseltmeniz gerekir; tam ziyada ise teminat sona erer.
Zarar tutarında anlaşamazsanız
Genel Şartlar'a göre zarar miktarı taraflar arasında anlaşmayla belirlenir. Anlaşılamazsa taraflar, tutanakla hakem-bilirkişiye gitmeye karar verebilir; tek hakemde anlaşılamazsa her taraf kendi hakem-bilirkişisini seçer, bunlar üçüncüyü belirler ve kararları tarafları bağlar. Eksper raporuna itiraz, Sigorta Tahkim Komisyonu ve mahkeme yollarını eksper raporuna itiraz rehberinde anlattık. Türk Ticaret Kanunu'na göre tazminat talepleri, alacağın muaccel olmasından itibaren iki yıl ve her halde yangın tarihinden itibaren altı yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Depremden sonra çıkan yangın: DASK ile ilişki
Yangın Sigortası Genel Şartları, depremin neden olduğu yangın dahil tüm zararları ana teminatın dışında tutar; bu zararlar ancak poliçeye deprem ek teminatı eklenmişse karşılanır. Zorunlu Deprem Sigortası (DASK) ise binayı deprem ve depremden kaynaklanan yangın, infilak, yer kayması ve tsunamiye karşı kendi limiti içinde güvenceye alır; eşya DASK'ın kapsamında değildir. Bu yüzden depremden sonra çıkan yangında:
- Bina hasarı için DASK'a ayrıca hasar ihbarı yapın; adımları deprem sonrası DASK hasar sayfasında anlattık.
- Konut veya işyeri poliçenizde deprem ek teminatı varsa, Deprem ve Yanardağ Püskürmesi Klozu'na göre 72 saatlik sürenin bitiminden ve her halde öğrendiğiniz tarihten itibaren en geç beş gün içinde bu şirkete de bildirim yapın. Kloz, depremin yol açtığı yangında eşyanın kaybolmasından doğan zararları teminat dışında sayar.
İki poliçenin birbiriyle ilişkisini DASK ile konut sigortası farkı yazımızda bulabilirsiniz. Net Grup Sigorta olarak poliçesini bizden yaptırdığınız konut ve işyerlerinde ihbarı birlikte yapıyor, eksper görüşmesinde ve evrak takibinde yanınızda oluyoruz; acente hattımız 0(216) 766 75 78.